Cuba: een eiland van contrasten
Sommige landen bezoek je. Cuba beleef je.
Onze rondreis begon in het Havana en eindigde aan de hagelwitte stranden van het schiereiland Varadero. Een reis die vooral liet zien hoe dicht schoonheid en schaarste naast elkaar kunnen bestaan.
In Varadero leek alles voorhanden. Hotels boden overvloed, buffetten puilden uit en de Caribische Zee schitterde zoals op ansichtkaarten. Slechts enkele kilometers (nog geen 25!) verderop zag de werkelijkheid er heel anders uit. In Havana stonden mensen soms uren, of zelfs dagen, in de rij voor een stukje kip of vlees. Melk was nauwelijks verkrijgbaar en veel dagelijkse producten waren simpelweg niet te krijgen.
En toch… wat ons misschien nog wel het meest is bijgebleven, is niet de schaarste, maar de levenslust. Overal klonk muziek. Op straathoeken, in cafés en op binnenplaatsen vulden de warme klanken van de Buena Vista Social Club de lucht. Alsof muziek hier niet alleen ontspanning is, maar ook een manier om hoop levend te houden.
Havana: schoonheid, schaarste en veerkracht
Havana is een stad die je niet onberoerd laat. Achter de kleurrijke gevels, de glimmende Amerikaanse oldtimers en de vrolijke klanken van de muziek gaat een werkelijkheid schuil die veel complexer is dan je als bezoeker op het eerste gezicht ziet.
Uit ons reisverslag
12 september 2022
Onze rondreis door Cuba loopt ten einde. We genieten nog een paar dagen na in Varadero, waar de turquoise zee en witte stranden een bijna surrealistisch contrast vormen met alles wat we de afgelopen weken hebben gezien.
Afgelopen zaterdag namen we afscheid van onze twee geweldige chauffeurs. El Torro (niet zijn echte naam, maar zo noemt werkelijk iedereen hem ) en Guan, een heerlijke, jongensachtige man met meer goud in zijn mond dan ik in mijn sieradendoosje heb.
In de weken dat we samen optrokken, werden ze veel meer dan onze chauffeurs. Ze gaven ons een inkijkje in hun dagelijks leven, namen ons mee naar hun gezinnen en huizen en stopten onderweg regelmatig voor de meest onverwachte boodschappen: kaas, belegde broodjes, hele varkens aan het spit... Tegelijkertijd brachten ze ons naar de mooiste plekken van het eiland, zoals de vallei van Viñales, waar de beroemde Cubaanse tabak groeit te midden van een landschap dat nog opvallend ongerept aanvoelt.
We dwaalden door Havana, Trinidad, Sancti Spíritus, Santiago de Cuba, Santa Clara, Cienfuegos en Camagüey. Iedere stad had zijn eigen karakter, zijn eigen kleuren en verhalen. Trinidad voelde als een openluchtmuseum. De kleurrijke koloniale huizen, met kinderkopjes geplaveide straten en levendige pleinen brengen je moeiteloos terug naar de 18e en 19e eeuw, toen de stad rijk werd door de suikerhandel.
Sancti Spíritus (voor ons het blauwe stadje omdat heel veel gebouwen een prachtige lichtblauwe kleur hebben) is een van de oudste steden van Cuba en wordt veel minder bezocht door toeristen. Het was er heerlijk rustig.
In Santa Clara bezochten we het mausoleum van Che Guevara, een plek waar de revolutie nog altijd tastbaar aanwezig lijkt. Ook de naam van Fidel Castro duikt overal op.
Wat ons misschien nog wel het meest heeft geraakt, zijn de mensen. Ondanks de economische moeilijkheden ontmoetten we overal vriendelijke, gastvrije en trotse Cubanen.
Opvallend is hoe verschillende tijdperken hier moeiteloos naast elkaar lijken te bestaan. Op het platteland trekken paarden nog houten karren voort en ploegen ossen het land. Tegelijkertijd rijden de karakteristieke Amerikaanse oldtimers en oude Russische Lada's niet alleen rond als toeristische attractie, maar ook gewoon als dagelijks vervoermiddel. En op vrijwel iedere straathoek herinneren muurschilderingen en leuzen aan de revolutie.
Reizen door Cuba voelt daardoor als reizen door de tijd. Niet van het ene tijdperk naar het andere, maar alsof verleden en heden voortdurend naast elkaar bestaan. Juist dat én de veerkracht van de mensen maakt dit eiland zo bijzonder en zo onvergetelijk.
